Ani Manukyan
Als een vlinder die landt op een blad


Mentoren:
Joost Vanmaele

Binnen het Deeltijds Kunstonderwijs (DKO) maken jonge pianoleerlingen reeds vroeg kennis met abstracte muzikale begrippen, zoals articulatie, dynamiek en muzikaal karakter. Voor sommige leerlingen vormen deze concepten een uitdaging, wat invloed kan hebben op motivatie en leerproces. Deze masterproef onderzoekt hoe beeldassociaties en beeldende werkvormen, zoals dierenmetaforen, kunnen bijdragen aan het aanleren van muzikale basisvaardigheden bij jonge pianoleerlingen in graad 2.1 van het Deeltijds Kunstonderwijs.

Om deze onderzoeksvraag te beantwoorden werd praktijkgericht onderzoek uitgevoerd binnen verschillende pianogroepen in het DKO. Hierbij werden beeldassociaties, zoals dierenmetaforen (bijvoorbeeld een kikker voor staccato en een vlinder voor zachte aanslag), geïntegreerd in de pianolessen. De onderzoeksgegevens werden verzameld via observaties, evaluaties van leerlingen en ouders, interviews, focusgroepen en externe observaties door professionals.

De resultaten tonen aan dat beeldassociaties een positieve bijdrage kunnen leveren aan motivatie, betrokkenheid en het begrijpen van technische en muzikale vaardigheden. Vooral jonge of minder abstract denkende leerlingen blijken baat te hebben bij concrete beelden om muzikale begrippen beter te begrijpen. Tegelijkertijd blijkt de effectiviteit afhankelijk van individuele factoren, zoals leeftijd, persoonlijkheid, leerstijl en muzikale ontwikkeling. Niet alle leerlingen ervaren de aanpak als even motiverend of passend.

Deze studie concludeert dat beeldassociaties een waardevolle didactische ondersteuning kunnen vormen binnen het pianoonderwijs, mits zij flexibel, doelgericht en afgestemd op de individuele leerling worden ingezet.